Wielojęzyczność i kształcenie

Cztery języki, cztery kierunki: studia master „European Studies“ na Uniwersytecie Europejskim Viadrina we Frankfurcie nad Odrą łączą interdyscyplinarną wiedzę fachową z kompetencją językową – i świetnie przygotowywują swych absolwentów do pracy na płaszczyźnie międzynarodowej.

Gdy Georgia Franzius ustala swój rozkład zajęć stoi najczęściej przed trudnym wyborem: Powinna zdecydować się na wykład w języku angielskim? Seminarium po niemiecku? Czy może jednak ćwiczenia po polsku? Georgia studiuje „European Studies“ na Uniwersytecie Europejskim Viadrina we Frakfurcie nad Odrą – jest to kierunek realizowany jednocześnie w czterech językach: niemieckim, angielskim, francuskim i polskim.

Wyjątkowość Viadriny – wielojęzyczny kierunek studiów

Przed dwoma laty wprowadzono wielojęzyczny kierunek studiów master (MES) – to wyjątkowość Uniwersytetu we Frakfurcie, która wynika również z międzynarodowości samego miasta. Frankfurt leży bezpośrednio na granicy z Polską: wspólny most przez Odrę łączy miasto z polskimi Słubicami po drugiej stronie rzeki. I właśnie ta międzynarodowość odzwierciedla się w statystyce braci studenckiej: tylko połowa to Niemcy, 20 % pochodzi z Polski a pozostałe 30 % rozdziela się na w sumie 76 innych krajów.

Georgię fascynuje takie współżycie kultur we Frankfurcie. Mówi: „Studia w takim miejscu są dla mnie inspiracją“. Jest tu już od 2002 roku, początkowo studiowała kulturoznawstwo w ramach studiów bachelor, teraz jest na studiach magisterskich. „Viadrina ma dla mnie wiele zalet“, mówi. „Jest mała i osobista, i czuję się tu pod bardzo dobrą opieką.” Obszerne spektrum merytoryczne studiów MES uzupełnia te dobre doświadczenia: kierunek dzieli się na cztery zakresy centralne: kulturę, politykę, prawo i ekonomię, pomiędzy którymi wybierają studenci.

Ponad 150 zgłoszeń w nowym semestrze

Oferta budzi żywe zainteresowanie studentów: „W zeszłym semestrze bardzo się reklamowaliśmy i zmniejszyliśmy ograniczenia przyjęć“, mówi Jürgen Neyer, który czuwa nad kierunkiem od semestru zimowego 2005 r. Ale wynik jednak nieco go zaskoczył: „W tym semestrze mamy ponad 150 zgłoszeń.“ Studia rozpoczynają się tylko w języku niemieckim, później studenci sami decydują, czy chcą uczyć się w innych językach a jeżeli tak, to w których.„Większość zaczyna w pierwszym semestrze i stwierdza: wszystko udaje się doskonale, prosimy o następne języki” mówi Jürgen Neyer. Poza tym istnieje od niedawna dodatkowa możliwość równoległego uzyskania dyplomu polskiego Uniwersytetu w Poznaniu lub Uniwersytetu Bilgil w Istambule.

Rozszerzona oferta

Ponieważ wielojęzyczny kierunek tak świetnie sprawdził się podczas ostatnich dwóch lat, oferta ma zostać rozszerzona – przede wszystkim w zakresie zajęć w języku francuskim. Do tej pory wykłada tam dwóch nauczycieli akademickich z Francji, planuje się jednak ściślejszą współpracę z Universytetem w Straßburgu. „Ale to jeszcze w dalszym ciągu faza początkowa“, mówi Jürgen Neyer. „Rozwój czegoś takiego zawsze wymaga nieco czasu.“

Kierunek MES ma za zadanie przygotowane studentów do pracy na płaszczyźnie międzynarodowej: „Studia mają przyczynić się do rozwoju umiejętności analizy problemów współżycia w nowej Europie oraz opracowywania odpowiednich rozwiązań tych problemów“, głosi regulamin studiów. Jednak nie odnotowano jeszcze reakcji gospodarki. „Niestety nie dysponujemy jasnymi danymi i liczbami mówiącymi o tym, gdzie nasi absolwenci pracują czy też w jakich zakresach znaleźli swe miejsce“, mówi Jürgen Neyer. Jedno jest jednak pewne: „Nasi studenci mają wyraźnie lepsze szanse na rynku pracy.“

Pośrednicy pomiędzy kulturami

Ponieważ ta „podwójna czwórka“ – jak Jürgen Neyer z uśmiechem nazywa kierunek w czterech językach i czterech dyscyplinach – uczy studentów przede wszystkim dwóch rzeczy: „Po pierwsze nasi absolwenci władają nawet czterema językami i są w stanie pośredniczyć pomiędzy kulturami“, mówi Jürgen Neyer. „A po drugie: dzięki czterem dyscyplinom dysponują oni szerokim spektrum interdyscyplinarnej wiedzy fachowej.“ Konkretnie: studenci powinni potrafić tak samo dobrze pośredniczyć pomiędzy francuskim prawnikiem a polskim przedsiębiorcą jak pomiędzy angielskim politykiem a niemieckim kulturoznawcą. Również Georgia zauważyła już, że studia master na Viadrinie przynoszą same korzyści: „Gdy mówię, że studiuję we Frakfurcie nad Odrą, najczęściej spotykam się z pozytywną reakcją i komentarzem ‚Ach, to przecież uniwersytet pani Gesine Schwan‘.“ Również znajomość języków jest dla niej ważnym elementem: niedawno nawet dostała ofertę pracy od Google Polska. „Gdybym kończyła już studia, to kto wie: może faktycznie spróbowałabym.“