Cartoon/humor

Bernd Pfarr

Copyright: Gabriele Roth-Pfarr Met zijn eigenaardige humor en ongewone scenario’s heeft Bernd Pfarr zijn publiek in satirische tijdschriften, week- en dagbladen weten te bekoren. Op 45-jarige leeftijd is hij in 2004 aan kanker gestorven en heeft in het Duitstalige cartoonlandschap een leegte nagelaten, die niet gevuld kan worden.


In 1998 ontving Bernd Pfarr in het kader van de stripsalon in Erlangen de Max-und-Moritz prijs als beste Duitse striptekenaar. Pfarr heeft een klassieke schilderopleiding gevolgd aan de Hogeschool voor vormgeving in Offenbach, die het karakter van zijn latere werken beïnvloed heeft. Hij vervaardigde zijn matte, met licht doordrongen cartoons in groot formaat in acryl, die qua stijl eerder herinneringen oproepen aan de schilderijen van Edward Hopper, dan aan de tekeningen van zijn collega’s. De talkrijke contrasten tussen licht en donker en lichtgevende kleuraccenten verlenen Pfarrs beelden een moment der eeuwigheid en laten ze in de tijd stilstaan. Anders dan Hopper maakt Pfarr geen gebruik van een realistische stijl voor zijn landschappen, gebouwen en figuren, maar laat ze ontspringen uit een stripwereld.

Zijn favoriete protagonisten zijn de lieve Heer God, Bruno de beer, Purzel de Kantiaanse hond, Fido, Alex de raaf en Sondermann, de eigenaardige kantoorbediende. In Bernd Pfarrs cartoonwereld leven zij hun schattige grillen uit, en worstelen met de zonderlinge en surreële avonturen van het dagelijkse leven. Zijn humor is geen luide grap die zich reeds in het beeld aankondigt en de waarnemer plotseling overkomt. Woord en beeld liggen inhoudelijk en ruimtelijk ver uit elkaar, de komedie wordt dan ook pas duidelijk bij het lezen van het tekstveld onderaan de afbeelding. Pfarr etaleert zijn doorgeknalde, door het leven getekende wezens niet, maar portretteert hun weerstand op een waardevolle manier. Hij wou immers niet als satiricus gelden; hij had een afkeer van het betweter- en schoolmeesterachtige. Pfarr liet actuele politieke meldingen links liggen en wijdde zich bij voorkeur aan eerder kleine voorvallen, die door hun absurditeit iets tonen over de wereld waarin wij leven. Deze benadering en zijn hoogliterarische en met verouderde omgangstaal gekleurde beeldonderschriften, leverden hem de titel “poëet van het absurde” op. In overeenstemming met zijn schilderstijl vertelde Pfarr een grap nooit tot het bittere einde, maar creëerde een toestand van suspensie, waar ook de fantasie van de waarnemer bij betrokken werd.

Matthias Schneider
is cultuurwetenschapper, freelance cultuurjournalist en maakt filmprogramma’s en tentoonstellingen rond het thema strips.

Copyright: Goethe-Institut Stockholm
Mail Symbolinfo@stockholm.goethe.org
Maart 2005

    Facebook

    Wordt een fan van "Duitstalige strips" en ontvang regelmatig de laatste nieuwtjes over de Duitse stripscène!

    Strips in het onderwijs

    Materiaalcollectie van modellen en didactische suggesties voor het werken met Duitstalige strips in het taalonderwijs

    Literatuurlijst

    Tips voor bibliotheken in het buitenland voor de aankoop van Duitstalige stripverhalen