Кнігі для дзяцей і моладзі О, якая цудоўная дыгітальная краіна!

Такія дыгітальныя фарматы, як «SuperBuch» сёння цалкам звычайная рэч нават для самых маленькіх чытачоў.
Такія дыгітальныя фарматы, як «SuperBuch» сёння цалкам звычайная рэч нават для самых маленькіх чытачоў. | Фота (фрагмент) : © Thienemann-Esslinger Verlag

Дыгітальныя фарматы чытання як ніколі папулярныя таксама і сярод самых маленькіх чытачоў. Аднак пераход да вытворчасці мабільных дадаткаў, гульняў альбо VR-фарматаў з’яўляецца вялікім фінансавым выклікам асабліва для малых выдавецтваў.
 

Пэпі Даўгая Панчоха, Петэрсан і Фіндус, тыгр і мядзведзік, малы белы мядзьведзік, Рапунцэль, Папялушка – спіс казачных герояў, персанажаў дзіцячых кніжак і коміксаў, якіх можна сустрэць не толькі ў кніжках, фільмах ды радыёпастаноўках, але і ў прадуктах дыгітальных фарматаў, можна лёгка падоўжыць. Навучальныя праграмы, гульні для камп’ютараў альбо гульнявыя прыстаўкі, мабільныя дадаткі для смартфонаў ды планшэтаў а таксама кросмедыйныя прадукты, якія паядноўваюць аналагавыя і дыгітальныя фарматы ужо даўно належаць да сталага рэпертуару медыйнага аб’яднання «Кнігі для дзяцей і моладзі». Выдавецтвы і медыя-кампаніі імкнуцца тым самым адрэагаваць на магчымасці і выклікі дыгіталізацыі.

З маленькімі тыграм і мядзведзікам вакол свету: дык дзе ўрэшце знаходзіцца Панама? З маленькімі тыграм і мядзведзікам вакол свету: дык дзе ўрэшце знаходзіцца Панама? | Фота (фрагмент): © Mixtvision

Навучанне ў форме гульні

Такія выдавецтвы, як «Бельц & Гельберг», «Карлзен», «Капенрат», «Кнэзэбек», «мікствіжн», «Ёцінгер», «Равэнсбургер» альбо «Туліпан» хочуць прапанаваць сваім чытачам і пакупнікам больш, чым толькі стаўшыя сёння ўжо абавязковымі электронныя версіі сваіх кніжак. Гульні для прыставак, камп’ютараў альбо ў выглядзе мабільных дадаткаў выкарыстоўваюць ўлюбёных персанажаў дзіцячых кніжак і іх гісторыі ў якасці зыходнага пункту для захапляльных і мудрагелістых прыгодаў: герой ілюстраванай кнігі Свена Нурдквіста педант Петэрсан апякуецца мудрагелістымі загадкамі са сферы логікі, вусень Німерсат Эрыка Карла, каўбой Клаўс Эвы Мушынскіс ды Карстэна Тайха, Косма і Клакс Аляксандры Хельмінгс і Ціма Бекера становяцца героямі ў міні-гульнях, якія, напрыклад, збіраюць пэўныя прадметы. Гэта спрыяе навучанню ў форме гульні, бо развівае ўяўленне, маторныя здольнасці ды ўменне канцэнтравацца.
Сучасныя варыянты казак: Папялушка існуе сёння таксама і ў гульнявым дыгітальным варыянце. Сучасныя варыянты казак: Папялушка існуе сёння таксама і ў гульнявым дыгітальным варыянце. | Фота: © Marlene Zöhrer Улюбёнцы з ілюстраваных і дзіцячых кніжак часта знаходзяць сваё месца ў навучальных гульнях, якія маюць на мэце навучыць лічыць і чытаць альбо даць першыя веды замежных моў. Сярод іх, напрыклад, леў, прынцэса Ліліфея, Ольхісы і Коні Марціна Бальчайса. Напрыклад, існуюць адаптаваныя версіі казак братоў Грым ды іншых аўтараў, кніг «Вялікая фабрыка слоў», «Эма», «О, якая прыгожая Панама!» альбо «Пэпі-Доўгая Панчоха», якія імкнуцца прывесці расказаную ў кнізе ў словах і карцінках гісторыю ў форму, адэкватную новаму медыя-сродку. Гэтыя мабільныя дадаткі часта адыходзяць на некалькі крокаў ад аўтэнтычнага тэксту ды паядноўваюць гульнявыя элементы, міні-гульні альбо інтэракцыю.
 
А яшчэ для дзяцей і моладзі існуюць інтэрактыўныя гісторыі, якія выдаюцца толькі ў дыгітальным фармаце, а таксама кросмедыйныя прадукты, якія аб’ядноўваюць кнігі і мабільныя дадаткі. Выдавецтва «Карзэн ферлаг» – на сённяшні дзень у супрацоўніцве з «Карзэн Клевэр» – выкарыстала ў сваёй серыі «ЛеЙо» дапоўненую і віртуальную рэчаіснасць у ілюстраваных і навукова-папулярных кнігах. У гэтым выпадку мабільны дадатак узбагачае друкаваную кнігу дадатковым кантэнтам, які прадастаўляецца праз смартфон альбо планшэт. Гісторыі для мабільных дадаткаў, якія выходзяць у выдавецтве «Кнэзэбек», а таксама аб’яднаныя пад маркай «SuperBuch» ілюстраваныя выданні розных выдавецтваў грунтуюцца на гэтай ідэі. Іначай выглядае ў выпадку з кнігай «Што тут здарылася?» Юлі Нойхаўс і Ціля Пензэка (выдавецтва «Туліпан ферлаг»). Тут побач з дванаццаццю загадкава-забаўна выглядаючымі карцінкамі ілюстраванай кнігі надрукаваны QR-код, які вядзе тых, хто яе разглядае, да анімацыйных фільмаў. Яны распавядаюць пра тое, што папярэднічала выяўленай на карцінцы сітуацыі. Такім чынам камбінацыя з рэальнага і дыгітальнага мае яўна выражаны забаўляльны характар.
Калі мабільны дадатак замяняе друкаваную кнігу: выкарыстанне дапоўненай рэчаіснасці ў прадуктах выдавецтва «Кнэзэбек ферлаг». Калі мабільны дадатак замяняе друкаваную кнігу: выкарыстанне дапоўненай рэчаіснасці ў прадуктах выдавецтва «Кнэзэбек ферлаг». | Фота (фрагмент): © Marlene Zöhrer

Якасныя мабільныя дадаткі маюць свой кошт

Нават калі прапанова прадуктаў у першую чаргу для маленькіх дзяцей і вучняў пачатковай школы і з’яўляецца вялікай і разнастайнай, не ўсе выдавецтвы літаратуры для дзяцей і моладзі ўдзельнічаюць у дыгітальным карагодзе. Некаторыя з пераканання, іншыя з той простай прычыны, што дыгітальныя прадукты – рэч вельмі дарагая. Менавіта невялікім і мініяцюрным выдавецтвам не хапае фінансаў, каб, напрыклад, распрацаваць мабільны дадатак да якой-небудзь сваёй ілюстраванай кнігі. І нават калі нехта робіць сціслую калькуляцыю – калі мае жаданне прапанаваць на рынку функцыянуючы высокаэстэтычны і добра канцэптаваны прадукт – то хутка атрымлівае пяцізначныя сумы, якія неабходна выдаткаваць. Гэта высокая фінансавая рызыка, калі ўлічыць, што гатовы прадукт не павінен каштаваць у «App-Store» больш чым 3,49 еўра. Трэба, каб мабільны дадатак які, напрыклад, каштуе 50.000 еўра (сюды ўваходзяць каля дваццаці працоўных пакетаў – пачынаючы ад распрацоўкі ідэі праекта, сюжэтнай лініі, анімацыі, запісаў гуку і мовы і сканчаючы дызайнам гульні, уласна праграмаваннем, а таксама тэставаннем і размяшчэннем у адпаведных крамах) спампавалі па цане 1,99 еўра як мінімум 25.126 разоў, перш чым вытворцы і выдавецтвы пачнуць на ім зарабляць.
Выдавецтва «Туліпан ферлаг» размяшчае ў сваіх ілюстраваных кнігах QR-коды. Выдавецтва «Туліпан ферлаг» размяшчае ў сваіх ілюстраваных кнігах QR-коды. | Фота: © Tulipan Verlag Дыгітальныя гульні, навучальныя прапановы і інтэрактыўныя гісторыі для дзяцей ператвараюцца ў рызыкоўную рэч з-за дрэнных магчымасцей для іх прэзентацыі і збыту. Пакуль што не існуе платформы, на якой бацькі і настаўнікі маглі б хутка і гарантавана знайсці добрыя ды падыходзячыя мабільныя дадаткі для дзяцей. Таму таксама і выдавецтвам няпроста прэзентаваць свае дарагія распрацоўкі так, каб дасягнуць поспеху.