Γρήγορη πρόσβαση:

Απευθείας μετάβαση στο περιεχόμενο (Alt 1)Απευθείας μετάβαση στη δευτερεύουσα πλοήγηση (Alt 3)Απευθείας μετάβαση στην κύρια πλοήγηση (Alt 2)

Γερμανικό Βραβείο Βιβλίου 2021
ΣΕ ΜΙΑ ΣΕΙΡΑ ΓΥΝΑΙΚΩΝ

Γερμανικό Βραβείο Βιβλίου 2021 Antje Rávik Strubel
© picture alliance/dpa/dpa POOL | Sebastian Gollnow

Το μυθιστόρημα της Antje Rávik Strubel Blaue Frau [«Μπλε γυναίκα»] βραβεύτηκε ως το καλύτερο μυθιστόρημα της χρονιάς. Το Γερμανικό Βραβείο Βιβλίο του 2021 απονεμήθηκε σε μία υψηλών αξιώσεων και πολιτικοποιημένη συγγραφέα.
 
 

της Marie Schmidt

Η συγγραφέας και μεταφράστρια Antje Rávik Strubel τιμήθηκε τη Δευτέρα το βράδυ με το Γερμανικό Βραβείο Βιβλίου. Το βραβείο, που απονέμεται ως διάκριση για το καλύτερο μυθιστόρημα του έτους, το έλαβε για το Blaue Frau, την ιστορία μιας γυναίκας που μετά τον βιασμό της καλείται να βρει τον δρόμο που θα την οδηγήσει πίσω στη σκέψη και στη γλώσσα. Για να το καταφέρει, έχει αποσυρθεί σε ένα πλάτενμπαου στο Ελσίνκι, άρα στο βόρειο άκρο της Ευρώπης. Από εκεί, η καταγόμενη από την Τσεχία Αντίνα αναψηλαφεί τα βιώματα που είχε όταν ήταν φοιτήτρια αλλά και όταν έκανε την πρακτική της άσκηση, στο Βερολίνο και σε ένα θέρετρο του Ούκερμαρκ. Η ανατολικοευρωπαϊκή καταγωγή της ξυπνά σε πολλούς ανθρώπους που συναντά εικόνες μάλλον, παρά γνήσιο ανθρώπινο ενδιαφέρον.

ΤΟ ΝΑ ΜΙΛΑΣ ΓΙΑ ΤΗ ΒΙΑ

Η Rávik Strubel δημιουργεί στο βιβλίο αυτό μια μη γραμμική χρονική δομή, πηγαίνοντας μπρος πίσω στον χρόνο, και αντιπαραβάλλει τη νομική γλώσσα, η οποία πραγματεύεται τις σεξουαλικές επιθέσεις, με την εμπειρία που βίωσε η ηρωίδα της, η οποία δυσκολεύεται να βρει τρόπο να την εκφράσει. Η Μπλε Γυναίκα που δίνει το όνομά της στον τίτλο εμφανίζεται σε ενδιάμεσα κεφάλαια του μυθιστορήματος ως ένα ονειρικό πλάσμα, μια συνομιλήτρια της αφηγήτριας, με την οποία μπορεί να συζητήσει, μέσω της γραφής, για τη βία.

Το Blaue Frau είναι ένα μορφολογικά και αισθητικά απαιτητικό αφήγημα, που πιθανόν θα το κατανοήσει πιο εύκολα ένα κοινό ευαισθητοποιημένο από το κίνημα Metoo, παρόλο που εξαιτίας της ενδοσκόπησης της γραφής του δεν έχει αναφορές στον πρόσφατο δημόσιο διάλογο για το θέμα.
 
Παρ’ όλα αυτά, η Rávik Strubel δεν παρέλειψε να μιλήσει πολιτικά στην ευχαριστήρια ομιλία της. Τάχθηκε ενάντια στο γεγονός ότι η κατ’ ουσίαν αυτονόητη επιθυμία για ευαισθητοποίηση απέναντι στη δομική βία και οι ατομικά επιλεγμένοι χαρακτηρισμοί υποβιβάζονται και δυσφημίζονται ως πολιτική ορθότητα.

ΓΥΝΑΙΚΕΙΑ ΓΡΑΦΗ

«Ίσως το αυτονόητο να πρέπει πρώτα να γίνει ξανά ακατανόητο, προκειμένου να μείνει αυτονόητο» μνημόνευσε τη ρήση της Ίλζε Άιχινγκερ η Rávik Strubel. Αναφέρθηκε επίσης στη Βιρτζίνια Γουλφ και ευχαρίστησε τη μέντορά της Silvia Bovenschen, που πέθανε το 2017 και στην οποία είναι αφιερωμένο το βιβλίο. Δικό της είναι το έργο αναφοράς, που παραμένει σημαντικό σήμερα, Die imaginierte Weiblichkeit [«Η φαντασιακή θηλυκότητα»] (1979), με θέμα το τι θα μπορούσε να είναι εκείνο που φίμωσε τις φωνές των γυναικών στην ιστορία της λογοτεχνίας. Η Rávik Strubel, που έχει μεταφράσει στα γερμανικά έργα της Τζόαν Ντίντιον και της Λουσία Μπερλίν, αναφέρεται εδώ σε μια γυναικεία γραφή που δεν αντιδρά απλώς με αυτοπεποίθηση στο γεγονός, αλλά ενδιαφέρεται πρωτίστως για τις ανασφάλειες και για τη μεταβλητότητα της γλώσσας και των κοινωνικών συνθηκών.

Το Γερμανικό Βραβείο Βιβλίου χαρακτηρίζεται από το ότι η αγορά βιβλίου, οι διοργανωτές λογοτεχνικών εκδηλώσεων και οι κριτικοί πρέπει να συμφωνήσουν σε ένα βιβλίο, εκπροσωπούμενοι από μέλη της κριτικής επιτροπής που ανήκουν σε αυτούς τους χώρους. Αυτή τη χρονιά, πρόεδρος της διαδικασίας ήταν ο Knut Cordsen, κριτικός της Βαυαρικής Ραδιοτηλεόρασης. Η απονομή του βραβείου στο Δημαρχείο της Φρανκφούρτης είναι η πρώτη μεγάλη εκδήλωση της εβδομάδας της Έκθεσης Βιβλίου. Το 2021 μπόρεσε τουλάχιστον να πραγματοποιηθεί και πάλι ενώπιον ενός μικρού κοινού. Στην αίθουσα παραβρέθηκαν επίσης οι υποψήφιοι για το βραβείο συγγραφείς Norbert Gstrein, Monika Helfer, Christian Kracht, Thomas Kunst και Mithu Sanyal.