Snelle toegang:
Direct naar inhoud gaan (Alt 1)Direct naar secundaire navigatie gaan (Alt 3)Direct naar hoofdnavigatie gaan (Alt 2)

Landbouwsubsidies
Een stuk cultuur

Het gemeenschappelijk landbouwbeleid van de EU (PAC/GAP) was een initiatief van Frankrijk. Vandaag garandeert dit beleid de verscheidenheid aan levensmiddelen in talrijke landen. Wat zou er gebeuren als de EU de landbouw niet meer zou ondersteunen? 

Von Eric Bonse

Agrarsubventionen
Illustratie: © Sara Quod
Het gemeenschappelijke landbouwbeleid is een van de hoekstenen van de Europese Unie. Vanaf de invoering in 1962 is dit beleid echter omstreden – vandaag tornt zelfs de Amerikaanse president Donald Trump aan de zogenaamde oneerlijke Europese landbouwsubsidies. Wat zou er gebeuren als de EU de landbouw niet langer zou steunen?

Deze vraag wordt vooral in Frankrijk gesteld sinds de Europese Commissie het EU-budget voor landbouwsubsidies begon te verminderen. Frankrijk nam destijds het initiatief voor het gemeenschappelijke landbouwbeleid – de GAP of PAC – en profiteerde er ook het meest van. De Franse boeren ontvangen met bijna negen miljard euro (2015) meer dan alle anderen.

Maar ook Duitse, Italiaanse en Ierse boeren hangen aan het Brusselse infuus. Voor veel boeren is de EU-steun een garantie dat hun bedrijf winstgevend blijft en zich op de markt kan handhaven. Zonder de subsidies zouden ze aangewezen zijn op steun uit het eigen land – of moeten sluiten.
 

Without local agricultural products, the variety and safety of food would be threatened

Een renationalisering van de landbouwpolitiek zou echter leiden tot een zeer nadelige concurrentie, waarvan vooral de grote EU-landen zouden profiteren. De nu al benadeelde landelijke gebieden zouden nog meer achteropraken en de cohesie – de samenhang van de EU en haar leden – zou in gevaar komen.

En wat zou er gebeuren als men het EU-landbouwbeleid volledig zou opgeven? Dat is moeilijk te zeggen, want een dergelijk scenario kwam in Brussel nog nooit ter sprake. Wel is duidelijk dat de relatief kleinschalige Europese landbouw problemen zou hebben om gelijke tred te houden met de enorm grote landbouwbedrijven in de Verenigde Staten.

Zonder binnenlandse landbouwproducten zou echter ook de diversiteit en veiligheid van levensmiddelen in het gedrang komen. De Franse wijnboeren zouden het einde van de EU-landbouwsubsidies wel overleven, maar de varkens- en rundveehouders misschien niet. Ook olijven uit Spanje of fetakaas uit Griekenland zouden bedreigd zijn. Het is dus niet alleen een kwestie van veel geld, maar ook van een belangrijk stuk cultuur.   
 

Top