Michal Hvorecky poleca Der Platz an der Sonne

Christian Torkler - Der Platz an der Sonne © Klett-Cotta „Mogłoby być również inaczej“, czytamy w czwartym rozdziale powieści Roberta Musila „Człowiek bez właściwości“. To oznaka krytycznego myślenia. Co by było, gdyby bieg wielu rzeczy, albo nawet wszystkich był zupełnie inny? Alternatywna literacka narracja historyczna oferuje całą gamę interesujących scenariuszy. Teoria literatury posługuje się w tym kontekście określeniem „parahistoryczny“ lub uchronia – w nawiązaniu do utopii. Wspomniana narracja ma długą tradycję. Już kronikarz Titus Livius zastanawiał się, co by się stało, gdyby Aleksander Wielki żył dłużej i zwrócił się ku zachodowi przeciwko Rzymianom? W pewnym punkcie powstała dywergencja i historia świata potoczyła się innym torem niż ten, który znamy.

Późny literacki debiutant, teolog i kulturoznawca Christian Torkler (ur. 1971) zwiedził cały świat, a przede wszystkim Afrykę. W powieści jego autorstwa Niemcy po brutalnej Trzeciej Wojnie Światowej w 1978 r. rozpadły się na wiele małych państewek. Afryka jest bogatym Pierwszym, Europa – Trzecim Światem, gdzie panują terror, głód i powszechna bieda. Olbrzymi objęty kryzysem region boleśnie odczuwa skutki konfliktów zbrojnych. Torkler chce „pisząc stworzyć najpierw cały świat – aby go potem zniszczyć nie ponosząc z tego tytułu żadnych konsekwencji.” Jego niezapomniany bohater, odważny i wszechstronnie utalentowany Josua Brenner, wyrusza z obróconej w perzynę Nowej Republiki Pruskiej na południe. Chce żyć w lepszym, bezpiecznym świecie. Autor prześledził przemiany społeczne, dał zagadnieniu migracji nowe oblicze i zadał podstawowe geopolityczne pytanie: „Co by było, gdyby…”.

Akcja „Der Platz an der Sonne“ rozgrywa się w wymyślonej przeszłości, która jest jednocześnie ewentualną przyszłością. Dzika, zaskakująca, przerażająco aktualna, odwrócona powieść o ucieczce!
 

Christian Torkler
Der Platz an der Sonne
Klett-Cotta-Verlag, Stuttgart, 2018
ISBN: 978-3-608-96290-1
592 strony