20 - 21 กันยายน 2568
วันมรดกยุโรป - งาน กรุงเทพ สตรีท สร้างสรรค์

สถาบันเกอเธ่ ประเทศไทย ทำหน้าที่เป็นเวทีสำคัญสำหรับการแลกเปลี่ยนทางวัฒนธรรมและการเสวนาระหว่างประเทศไทยกับประเทศเยอรมนี โดยตั้งอยู่ในย่านสาทรของกรุงเทพมหานครมาตั้งแต่ปี พ.ศ. 2531 รายล้อมด้วยสถานเอกอัครราชทูตและสถาปัตยกรรมอันทรงคุณค่าทางประวัติศาสตร์ สถาบันฯ จึงมีบรรยากาศที่สงบเหมาะสมต่อการเรียนรู้และการมีส่วนร่วมทางวัฒนธรรม

การดำรงอยู่ของสถาบันฯ มิได้สะท้อนผ่านกิจกรรมทางวัฒนธรรมเพียงเท่านั้น หากยังปรากฏอยู่ในโครงสร้างพื้นฐานของเมืองอีกด้วย โดยในปี พ.ศ. 2542 ถนนที่เคยมีชื่อว่า “ซอยอรรถการประสิทธิ์” ได้รับการเปลี่ยนชื่อเป็น “ซอยเกอเธ่” เพื่อเป็นการเฉลิมฉลองวาระครบรอบ 250 ปีเกิดของโยฮันน์ โวล์ฟกัง ฟอน เกอเธ่ (Johann Wolfgang von Goethe) นักปราชญ์ผู้ทรงอิทธิพลในประวัติศาสตร์ทางปัญญาของเยอรมนี ซึ่งมีบทบาทสำคัญอย่างยิ่งในแวดวงวรรณกรรม ปรัชญา และศิลปะ

สถาบันเกอเธ่ ประเทศไทย ขอเรียนเชิญผู้สนใจทุกท่านเข้ามาเยี่ยมชมสถานที่ พร้อมร่วมค้นพบแง่มุมอันหลากหลายของภาษาและวัฒนธรรมเยอรมัน

คาร์ล แวร์เนอร์ เดรเวส (พ.ศ. 2455–2530) เป็นนักธุรกิจชาวเยอรมันผู้มีความสัมพันธ์อันยาวนานกับประเทศไทย ผ่านบริษัท Eurothai Industrial Supply Co. Ltd. ความมุ่งมั่นของเขาในการส่งเสริมความสัมพันธ์ไทย-เยอรมัน มิได้จำกัดอยู่เพียงด้านธุรกิจเท่านั้น หากยังขยายไปสู่การศึกษา โดยเขาเป็นผู้ริเริ่มโครงการทุนการศึกษาสำหรับนักเรียนไทย เพื่อให้มีโอกาสศึกษาต่อในประเทศเยอรมนี ซึ่งศิษย์เก่าหลายท่านได้มีบทบาทสำคัญในการพัฒนาหลักสูตรเยอรมันศึกษาในมหาวิทยาลัยไทย และการกลับมาของนักเรียนทุนเหล่านี้ยังนำไปสู่การก่อตั้ง มูลนิธิวัฒนธรรมไทย-เยอรมัน (TDKS) ซึ่งมีบทบาทสำคัญในการสนับสนุนการจัดตั้งสถานที่ตั้งปัจจุบันของสถาบันเกอเธ่ในย่านสาทร

ในปี พ.ศ. 2527 คาร์ล เดรเวส ได้ซื้อที่ดินบริเวณทุ่งมหาเมฆ โดยมีเจตนารมณ์ที่จะสร้างพื้นที่เฉพาะสำหรับการแลกเปลี่ยนทางวัฒนธรรมระหว่างไทยและเยอรมนี โดยพื้นที่ดังกล่าวประกอบด้วยบ้านพักอาศัยเก่าแก่ ต่อมาได้มีการวางแผนก่อสร้างอาคารใหม่ที่สอดคล้องกับลักษณะสถาปัตยกรรมเดิม เดรเวสให้การสนับสนุนโครงการนี้ด้วยเงินกู้ปลอดดอกเบี้ย ซึ่งช่วยให้สถาบันเกอเธ่สามารถย้ายจากถนนพระอาทิตย์มายังอาคารที่ออกแบบขึ้นโดยเฉพาะเพื่อการนี้

แม้คาร์ล แวร์เนอร์ เดรเวสจะถึงแก่กรรมในปี พ.ศ. 2530 ก่อนที่อาคารใหม่จะแล้วเสร็จ แต่ผลงานและเจตนารมณ์ของเขายังคงดำรงอยู่ สถาบันเกอเธ่ ประเทศไทย ยังคงทำหน้าที่เป็นสะพานเชื่อมโยงทางวัฒนธรรมระหว่างประเทศไทยและประเทศเยอรมนี ซึ่งเป็นวิสัยทัศน์ที่เขาได้วางรากฐานไว้

ศาลาไทย ซึ่งตั้งอยู่ภายในบริเวณของสถาบันเกอเธ่ เป็นสัญลักษณของความร่วมมือทางศิลปะระหว่างไทยและเยอรมนี โดยได้รับบริจาคจากศิลปินแห่งชาติชาวไทย ถวัลย์ ดัชนี (พ.ศ. 2482–2557) ผู้มีผลงานที่มักสะท้อนแนวคิดเชิงตำนานและจิตวิญญาณ องค์ประกอบของศิลปะในแบบเฉพาะตัวของท่านปรากฏให้เห็นอย่างชัดเจนในลวดลายตกแต่งบริเวณหลังคาของศาลา

ถวัลย์ ดัชนี ได้จัดแสดงผลงานเป็นครั้งแรกที่สถาบันเกอเธ่ในปี พ.ศ. 2514 ซึ่งเป็นช่วงเวลาสำคัญในการพัฒนางานศิลปะของท่าน ในขณะที่ผลงานของท่านได้รับทั้งเสียงชื่นชมและเสียงวิพากษ์วิจารณ์ สถาบันฯ ได้เปิดพื้นที่ให้จัดนิทรรศการใหญ่ครั้งแรกของท่าน และในเวลาต่อมาท่านได้รับเชิญให้วาดภาพจิตรกรรมฝาผนัง ณ ปราสาทก็อตตอร์ฟ (Gottorf Castle) ประเทศเยอรมนี นับเป็นการตอกย้ำถึงความสัมพันธ์ทางวัฒนธรรมระหว่างไทยและเยอรมนีที่แนนแฟ้น

สถาบันเกอเธ่ ประเทศไทย ก่อตั้งขึ้นในปี พ.ศ. 2503 ถือเป็นสถาบันแห่งแรกในภูมิภาคเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ โดยแรกเริ่มตั้งอยู่บนถนนพญาไท ก่อนจะย้ายไปยังถนนพระอาทิตย์ในปี พ.ศ. 2505 ซึ่งเป็นพื้นที่ที่มีความสำคัญทางประวัติศาสตร์ของกรุงเทพมหานคร ต่อมาในปี พ.ศ. 2520 มูลนิธิวัฒนธรรมไทย-เยอรมัน (TDKS) ซึ่งก่อตั้งโดยศิษย์เก่าชาวไทยที่สำเร็จการศึกษาจากประเทศเยอรมนี ได้เชิญชวนให้สถาบันฯ ย้ายมายังสถานที่ปัจจุบันในย่านสาทร

สถาบันเกอเธ่ยังเปิดสอนภาษาเยอรมันตลอดสัปดาห์ พร้อมจัดสอบวัดระดับความสามารถทางภาษาในทุกระดับความรู้ นอกจากนี้ยังร่วมมือกับสถาบันการศึกษาไทยในการจัดอบรมครูผู้สอน และจัดกิจกรรมเสริมหลักสูตรที่ผสมผสานการเรียนรู้ภาษาเข้ากับการสัมผัสวัฒนธรรมเยอรมันอย่างลึกซึ้ง

สถาบันเกอเธ่ ประเทศไทย มีบทบาทสำคัญในแวดวงศิลปะและวัฒนธรรมของไทย โดยส่งเสริมความร่วมมือทางวัฒนธรรมระหว่างประเทศไทย เยอรมนี และยุโรป ผ่านการจัดกิจกรรม นิทรรศการ การผลิตผลงาน และการแลกเปลี่ยนศิลปินในหลากหลายสาขา ไม่ว่าจะเป็นศิลปะทัศนศิลป์ ดนตรี ภาพยนตร์ การเต้นรำ การละคร และวรรณกรรม
ห้องสมุดของสถาบันฯ เปิดให้บริการแก่ประชาชนทั่วไป โดยเป็นพื้นที่ร่วมสมัยสำหรับการอ่านหนังสือ การศึกษา การรับชมภาพยนตร์เยอรมัน และการแลกเปลี่ยนความคิดเห็นในบรรยากาศที่เป็นกันเอง

เพื่อตอบสนองต่อความต้องการที่เพิ่มขึ้นในการจัดกิจกรรมทางวัฒนธรรม อาคารปัจจุบันของสถาบันเกอเธ่ได้รับการออกแบบขึ้นในปี พ.ศ. 2531 โดยมีการจัดให้มีพื้นที่อเนกประสงค์สำหรับจัดกิจกรรมภายใต้ชื่อ “หอประชุม Goethe Saal” ห้องโถงแห่งนี้ได้รับการติดตั้งระบบเสียงและแสงที่ทันสมัย เครื่องฉายภาพยนตร์ขนาด 16 มม. และเวทีที่สามารถปรับเปลี่ยนได้ เพื่อรองรับการจัดคอนเสิร์ต นิทรรศการ และการฉายภาพยนตร์

ต่อมาในปี พ.ศ. 2558 ได้มีการปรับปรุงครั้งใหญ่เพื่อเพิ่มประสิทธิภาพการใช้งานของห้องโถง โดยมีการติดตั้งแผงไม้ใหม่ ระบบไฟส่องสว่างระดับมืออาชีพ และฉากกั้นที่สามารถเคลื่อนย้ายได้ การปรับปรุงดังกล่าวช่วยให้สามารถใช้งานพื้นที่ได้หลากหลายรูปแบบ โดยยังคงรักษาความงามทางสถาปัตยกรรมไว้ได้อย่างครบถ้วน พื้นที่แห่งนี้มีชื่อเสียงด้านคุณภาพเสียงที่ยอดเยี่ยม และยังคงเป็นสถานที่จัดกิจกรรมทางวัฒนธรรมอย่างต่อเนื่องตลอดทั้งปี