Lớp học với Andreas Uebele Đại sứ của những thiết kế đẹp

Workshop của Andreas Uebele
© Goethe-Institut Hanoi

Phỏng vấn chuyên gia thiết kế truyền thông Andreas Uebele và hai nhà thiết kế hiện đến từ Hà Nội về giá trị của việc trao đổi văn hóa.

Đây là năm thứ sáu liên tiếp mà viện Goethe Việt Nam trưng bày những tác phẩm xuất sắc nhất tham dự cuộc thi quốc tế thường niên về Đồ hoạ chữ. Triển lãm gồm có những tấm áp phích, sách, đồ văn phòng phẩm và những ấn phẩm khác, mang trên mình những thiết kế đồ hoạ chữ đặc sắc. Triển lãm gồm 383 vật thể được trưng bày ở Thành phố Hồ Chí Minh vào tháng 11 và khán giả Hà Nội sẽ được chiêm ngưỡng chúng tại viện Goethe cho đến ngày 18.12.2017. Như thường lệ, viện Goethe tiến hành trưng bày triển lãm kết hợp với những hình thức tương tác với công chúng như là workshop và buổi thuyết trình có kèm hỏi đáp.
 
Những thành viên workshop là những nghệ sỹ tự do, nhà thiết kế chuyên nghiệp, sinh viên ra trường đang tìm kiếm việc làm và những dự án cùng với hơn mười sinh viên từ hai trường đại học ở Hà Nội. Từ Stuttgart, Andreas Uebele đã tới Hà Nội để hướng dẫn workshop lần này. Với hơn 300 giải thưởng trong 20 năm làm việc, ông là một trong số những tên tuổi lớn của làng thiết kế Đức cũng như một người cổ vũ cho nghệ thuật đồ hoạ chữ.
 
Nhóm đại diện viện Goethe đã trao đổi với ông và hai nhà thiết kế từ Hà Nội. 

Hà Dũng Hiệp (ĐH FPT): Tôi đã giảng dạy ngành truyền thông đa phương tiện suốt hơn 10 năm và đã tham gia nhiều sự kiện ở viện Goethe. Sau hai ngày dự workshop lần này, tôi đã học được không ít bài học để áp dụng cho công việc của chính mình cũng như cho sinh viên.
 
Chúng tôi đã làm việc bằng tay, với giấy, mực, và cọ vẽ. Workshop đã chỉ ra được một phương thức làm việc giúp duy trì tính nhất quán giữa nội dung và hình thức. Điều này hết sức quan trọng. Nếu khán giả không nhận thức chính xác được điều bạn đang truyền đạt, thì mọi thứ đều trở nên vô ích. Điều này về nguyên tắc mà nói thì không có gì mới mẻ, nhưng workshop cho thấy tầm quan trọng của việc duy trì sự nhất quán trong truyền thông. Đây là một bài học quý giá giúp  phân tách rõ ràng thiết kế đồ hoạ và truyền thông thị giác hiện đại. Vấn đề ở đây không chỉ còn là thứ bạn làm ra đẹp đến đâu mà còn là bạn truyền tải thông điệp của mình hiệu quả đến đâu.

Huren Marsh (London College for Design and Fashion, đang dạy học tại Hà Nội): Tôi sống ở Luân Đôn và trong năm học này thì tôi làm việc tại Hà Nội. Cũng như ở Berlin, London cũng có nhiều bảo tàng, phòng tranh, những không gian nghệ thuật kiểu mới, rạp phim, v.v… Ở những nơi đó chúng tôi luôn tiếp cận được với những thông tin nằm ngoài những khoá học trên trường. Giờ thì tôi ở đây và làm y như vậy. Tôi tìm đến những bảo tàng và những phòng tranh ở đây vì tôi tin rằng việc học không chỉ nên bị chôn chặt trong một học viện, ta cần phải ra ngoài vì điều ấy là quan trọng cho sự tiến bộ của học viên. Thêm vào đó, khi làm thiết kế nội thất hay thiết kế kiến trúc, chúng ta phản ứng với thế giới bên ngoài, tương tác với những toà nhà, với con người. Nên từ khi tới Hà Nội, tôi cũng đưa học sinh tới xem triển lãm ở Viện Pháp.

Tôi đã có mặt trong cả hai buổi, một workshop như thế này đặc biệt bổ ích cho sinh viên. Nó hoàn toàn miễn phí và không có điểm số nên ít gây áp lực cho sinh viên hơn. Đây là một cơ hội để khám phá một điều mà trước đó có lẽ là hoàn toàn mới mẻ với các bạn. Và tôi nghĩ rằng bất cứ sinh viên thiết kế nào cũng nên khám phá mọi lĩnh vực của các ngành sáng tạo. Bất cứ hoạt động nào, như một workshop chẳng hạn, cũng sẽ mở mang kho tàng sáng tạo cho các bạn, và đó là điều đáng trân trọng. Luôn là một điều tốt khi bước ra khỏi trường học bởi vì các bài giảng và môi trường học viện có khi cũng nhàm chán và không hợp thời.
 

  • Workshop mit Andreas Uebele © Goethe-Institut Hanoi
    Die Workshopteilnehmer. Huren Marsh, Hiep Ha Dung und Andreas Uebele sitzen in der ersten Reihe (v.r.n.l.)
  • Workshop mit Andreas Uebele © Goethe-Institut Hanoi
  • Workshop mit Andreas Uebele © Goethe-Institut Hanoi
  • TDC 62 © Goethe-Institut Hanoi
    TDC Ausstellung im Goethe-Institut Hanoi
Hà Hiệp Dũng: Điều quan trọng nhất đối với nhà giáo và cũng là một dấu hiệu của sự thành công khi đứng lớp ấy là khi học sinh hứng thú với bài học và muốn tự học hỏi. Các bạn học viên rất hào hứng tham dự workshop lần này, cho thấy là các bạn rất quyết tâm và muốn được học hỏi. Tối hôm trước tôi còn thấy các bạn chia sẻ về trải nghiệm của mình trên facebook. Sự hứng khởi này khiến tôi vô cùng hạnh phúc. Nó chứng tỏ rằng chúng ta đang tạo ra một điều gì đó quan trọng cho các bạn.

Andreas Uebele (Stuttgart): Lời mời đến Việt Nam lần này là một vinh dự cho cá nhân tôi và văn phòng thiết kế của chúng tôi. Đây là lần đầu tiên tôi trực tiếp liên lạc trao đổi với viện Goethe. Tôi cho rằng viện Goethe xứng đáng có được sự hỗ trợ. Thế hệ những người sinh ra vào những năm 60 như tôi đặc biệt cảm thấy hổ thẹn. Đúng vậy, bản thân tôi là một nhà thiết kế người Đức và tôi cũng xin thú thực. Không quá gượng ép khi nói rằng nhiều người công nhận ngành thiết kế ở Đức có truyền thống về sự chất lượng. Tuy nhiên đến thời kỳ Đức Quốc Xã, truyền thống này đã bị gián đoạn. Ngày nay chúng tôi không còn phải trốn tránh điều này mà đã có thể có những đóng góp khiêm nhường  để những quốc gia khác nhau có thể hiểu cho nhau, hiểu về nhau. Workshop lần này tại Hà Nội cũng là một ví dụ cho điều này. Tôi thấy vai trò của mình như một đại sứ văn hoá của thiết kế có chất lượng. Tôi nghĩ rằng thật là một điều tốt khi viện Goethe có mặt ở khắp các nước bất chấp những khó khăn nhất định đối với công việc của họ, và rằng viện Goethe cho thấy được mặt tích cực của nước Đức.
 
Tôi cũng đã thu được những lợi ích cho riêng mình trong chuyến thăm Hà Nội lần này, tất nhiên là lợi ích về mặt tinh thần. Thực ra tôi không quá chuộng những chuyến đi xa, đối với tôi đến Ý thôi cũng đã xa lắm rồi. Nhưng được đến đây lại là một điều vô cùng thú vị. Bởi vì tôi đã kết nối được với mọi người ngay từ khoảnh khắc đầu tiên. Qua workshop, tôi đã có cơ hội học hỏi về một đất nước châu Á trong một hiện thực rất khác và mởi mẻ. Tôi đã trải nghiệm một điều mới và thay đổi cách tư duy của mình. Cơ hội được làm việc ở đây, được tiếp xúc với mọi người đã kích thích một hướng suy nghĩ mới. Thật thú vị! Đó là lý do khiến tôi làm việc này.